Oleh : Pg. Syi'aruddin Pg. Dauddin / Foto : Pg. Mohd. Aminol Adi Azraie Pg. Haji Nikman
SERASA, Khamis, 11 Jun. - Projek Karbon AKAR petang tadi dilancarkan secara rasmi di kawasan Pasar Ikan Serasa, menandakan permulaan program pemuliharaan hutan bakau selama 10 tahun yang menghubungkan tindakan iklim, mata pencarian komuniti, teknologi dan masa depan ekonomi biru Brunei.
Dianjurkan oleh Poni Foundation dengan sokongan Poni Group dan ASTARI, pelancaran tersebut sebagai sebahagian daripada Minggu Lautan Brunei 2026 (Ocean Week Brunei 2026), yang diadakan bersempena Persidangan dan Pameran Pertengahan Tahun Brunei (MYCE) 2026.
Hadir selaku tetamu kehormat pada majlis berkenaan ialah Menteri Penyelaras bagi Dasar-dasar Ekonomi dan Menteri Ekonomi, Perdagangan dan Industri, Yang Berhormat Dato Seri Setia Dr. Awang Haji Abdul Manaf bin Haji Metussin.
Sebanyak 40 pokok bakau telah ditanam semasa pelancaran tersebut, dengan lebih 60 peserta mengambil bahagian.
Acara tersebut menghimpunkan agensi kerajaan, rakan industri, rakan teknologi, ahli komuniti, belia, sukarelawan dan pihak berkepentingan pemuliharaan bagi menyokong projek pemuliharaan hutan bakau pertama yang dipimpin oleh komuniti di Brunei.
Projek Karbon AKAR direka untuk membantu syarikat mengukur pelepasan gas rumah hijau mereka dan mengambil tindakan iklim dengan menyokong pemuliharaan hutan bakau.
Projek ini juga bertujuan untuk mewujudkan pendapatan komuniti dengan melatih penduduk kampung tempatan untuk membiak, menanam dan memantau hutan bakau, dengan sebahagian hasil projek disalurkan kepada komuniti.
Tahun pertama program 10 tahun ini menyasarkan untuk menanam sehingga 700 batang pokok bakau.
Dalam ucapannya, Pengerusi Poni Foundation dan Ketua Pegawai Eksekutif Poni Group, Awang Mohd. Tahsin Wong Abdullah, berkata bahawa idea untuk Karbon AKAR bermula bertahun-tahun lalu daripada pengalamannya membawa pelancong melalui hutan bakau Brunei di sekitar Kampong Ayer.
Beliau berkata projek tersebut dibangunkan untuk menjadikan karbon biru, ESG dan kelestarian lebih praktikal dengan mewujudkan model yang dapat membiayai pemuliharaan, menyokong pekerjaan komuniti dan membantu syarikat mengambil tindakan iklim yang boleh disahkan.
Beliau menambah bahawa Karbon AKAR bermula daripada pendekatan praktikal: menanam hutan bakau, mewujudkan pekerjaan komuniti dan memulakan dengan pengukuran pelepasan yang mudah.
Serasa dipilih dengan sokongan daripada Jabatan Perikanan sebagai tapak demonstrasi praktikal, dengan rancangan masa depan untuk menghubungkan pemuliharaan hutan bakau dengan tiram yang secara semula jadi dapat membantu meningkatkan kualiti air.
Projek ini disokong oleh Rakan Utama, Brunei Gas Carriers (BGC).
Dalam ucapan alu-aluannya, Pemangku Pengarah Urusan BGC, Koh Hui Ling berkata bahawa penglibatan BGC mencerminkan komitmennya terhadap penjagaan alam sekitar sebagai pemilik kapal dan pengendali kapal pengangkut LNG.
Beliau berkata projek ini selaras dengan keutamaan ESG BGC, terutamanya tindakan iklim, perlindungan biodiversiti dan penglibatan komuniti, sambil mengiktiraf hutan bakau sebagai pertahanan pantai semula jadi dan penyerap karbon yang berkuasa.
Rakan Teknologi, Jejakin, turut menekankan kepentingan pengukuran jangka panjang dan ketelusan.
Ketua Pegawai Pertumbuhan dan Pengasas Bersama, Jejakin, Awang Sudono Salim, berkata bahawa Karbon AKAR adalah projek pertama yang dihidupkan oleh Jejakin di luar Republik Indonesia.
Jejakin telah menanam hampir dua juta pokok melalui platform mereka, ujarnya.
Beliau berkata teknologi akan membantu memastikan projek itu bergerak melangkaui penanaman seremonial dengan mengubah pemuliharaan menjadi data yang dipercayai melalui imej satelit, data lapangan bertanda geo dan Kecerdasan Buatan untuk memantau kadar hidup, pertumbuhan dan penyerapan karbon hutan bakau dari semasa ke semasa.
Projek ini juga akan meneroka bagaimana hutan bakau dan tiram boleh bekerjasama untuk meningkatkan kualiti air berhampiran kawasan akuakultur, menyokong ekosistem marin yang lebih sihat dan mewujudkan peluang masa depan untuk akuakultur mampan.
Dari masa ke masa, Karbon AKAR bertujuan untuk menyokong pembangunan Brunei dalam penyelesaian iklim berasaskan alam, rangka kerja karbon biru, pelancongan mampan dan laluan masa depan untuk eksport karbon rendah seperti metanol, LNG, produk hiliran minyak dan gas dan juga penerbangan.
Awang Mohd. Tahsin juga mengucapkan terima kasih kepada rakan-rakan projek kerana menjayakan pelancaran tersebut, termasuk Rakan Utama, Brunei Gas Carriers; Rakan Perintis, Armada Properties, Brunei Methanol Company, Panaga Natural History Society dan Panaga Club; Rakan Tapak, Jets Sendirian Berhad dan Helif Aquaculture; Rakan Teknologi, Jejakin; dan Rakan Pengetahuan, Sabah Wetlands Conservation Society.
Beliau juga menyampaikan penghargaan kepada Kementerian Ekonomi, Perdagangan dan Industri, Jabatan Perhutanan, Jabatan Perikanan, komuniti Serasa dan Muara serta agensi kerajaan yang menyokong.
Projek Karbon AKAR diletakkan sebagai salah satu daripada tiga perintis ekonomi biru yang dilancarkan di bawah Minggu Lautan Brunei, menunjukkan bagaimana pemuliharaan juga dapat menyokong pekerjaan, penggunaan teknologi, penyertaan industri dan nilai nasional jangka panjang.
Melalui kerjasama yang berterusan, projek ini bertujuan untuk membina rangkaian syarikat, komuniti, penyelidik dan sukarelawan yang semakin berkembang yang bekerja bersama untuk melindungi ekosistem pantai Brunei sambil mewujudkan laluan praktikal untuk tindakan iklim dan mata pencarian komuniti.
Orang ramai, sekolah, kumpulan belia, penyelidik, rakan industri dan organisasi yang berminat dengan kelestarian lautan digalakkan untuk menyokong Karbon AKAR dengan menjadi sukarelawan, bekerjasama atau menghubungi untuk meneroka cara untuk menyumbang.
Projek ini terus mencari rakan kongsi dan penaja untuk meningkatkan skala kerja pemuliharaan mereka dan juga akan membuka peluang kepada individu dalam kalangan orang ramai untuk turut menyumbang kepada tindakan iklim seperti penanaman hutan bakau melalui aplikasi digital pendanaan ramai ('crowdfunding').
